Jolien

Met de assistente naar de klas

Jolien
Door Alexandra De Laet (De Standaard, 31-08-'02)

Jolien gaat met assistent naar school
Edegem/Mortsel - Hoewel Jolien Beugnies (8) samen met haar zus gaat paardrijden, heeft ze een spraakcomputer met pictogrammen nodig om te praten, een rolstoel om zich voort te bewegen en hulp bij heel veel dagelijkse taken. Toch zit Jolien in een gewone school.

Joliens klas - in juni nog het tweede leerjaar B van de Edegemse gemeenteschool - ligt helemaal op het einde van de gang. Het lokaal is makkelijk te vinden, want naast Joliens rolstoel staat ook heel wat ander materiaal vlakbij de deur. Jolien zit achteraan, op een bank waar je net als op het schoolbord kan op schrijven met krijt. Naast haar staat Petra Colaes. Zij was vorig schooljaar Joliens persoonlijke assistente. Ze gaat met Jolien mee naar school, helpt haar naar het toilet te gaan, in en uit de rolstoel stappen, werken met haar praatcomputer, ze oefent met Jolien nog vele andere dingen in.

Jolien is geboren met een genetische aandoening, ze is motorisch en mentaal gehandicapt. Haar ouders staan erop dat ze, net als haar broer en zus, een zo gewoon mogelijk leven kan leiden. Eén van hun strijdpunten is inclusief onderwijs. Het was nochtans een calvarietocht om een school te vinden, vertelt Joliens moeder, eerst voor de kleuterklassen en dan nog eens voor de lagere school. "Na heel veel besprekingen heeft de lagere gemeenteschool van Edegem ja gezegd", zegt Rita Beugnies. "Ze wilden wel dat Jolien een assistent had, maar dat begrijp ik." Tijdens Joliens eerste leerjaar heeft het gezin een beroep gedaan op vrijwilligers: stagiairs, studenten,...

"De eerste twee jaren waren schitterend", blikt Joliens moeder terug. "Jolien heeft heel veel vriendjes, iedereen wil haar helpen. We hebben zelfs een beurtrol opgesteld zodat elk kind aan de beurt komt om haar een dag te helpen met kleine taken in de klas. Ze rijden haar rond, nemen haar spullen uit de lade en doen met Jolien oefeningen voor rekenen en taal."

Rita Beugnies benadrukt dat voor hen de sociale kant primeert op wat Jolien leert. "Het is belangrijker dat ze mensen uit de buurt leert kennen, dat ze kan weggaan en 'gewoon' kan doen." Daarom stonden de ouders er ook op dat Jolien overging naar het tweede leerjaar en straks naar het derde. "Ze had zoveel vriendjes, dat wilden we niet verloren laten gaan. En je kan haar toch niet elk jaar laten overdoen?"

Nu betaalt het gezin, dankzij een persoonlijk assistentiebudget (PAB), een voltijdse assistente die de hele dag bij Jolien in de klas is en ook op woensdagnamiddag of tijdens de schoolvakanties werkt. De moeder is tevreden. "Jolien gaat mee zwemmen met de klas, naar de bibliotheek, op schoolreis en zelfs op bosklassen. Het kind is dolenthousiast."

Er zijn uiteraard ook minder leuke momenten. Maar de ouders houden vast aan hun ideeën. "We zijn heel assertieve mensen", zegt Joliens moeder zelf. Ze denkt niet dat inclusief onderwijs nu al voor iedereen is weggelegd. "Wij willen wel dat het verandert. Maar je kan het niet alleen aan de school overlaten. De ouders moeten er zich ook voor willen inzetten."

Hoe verloopt het contact tussen de leerkracht en Jolien? "Alsof het een gewone leerling is", zegt Liesbeth Schoukens. Ze gaf vorig jaar les aan Jolien. "De regels zijn voor haar net als voor andere kinderen, ze krijgt niet meer of minder aandacht. Jolien is een heel tof kind, ze is grappig. Met haar heb ik geen problemen, ik doe het graag. Het zijn vaak de volwassenen die het moeilijk maken."

Terwijl de kinderen een eenvoudig kruiswoordraadsel invullen, werkt Jolien rond dezelfde woordjes. Op haar bank ligt een letterpuzzel: de klinkers zijn van papier, de medeklinkers staan op blikjes. Jolien legt de combinaties in de juiste volgorde en herhaalt dan het woordje.

Toch zal het niet evident zijn voor Jolien om erbij te blijven horen telkens haar klasgenootjes naar een hogere klas overgaan. En wat na de lagere school? "Misschien iets huishoudachtigs? Wat wassen en plassen, eens in een pot roeren. Dat lijkt me wel iets voor Jolien. Misschien kan ze dan met haar assistent eens naar de markt en leren betalen. Met zo'n uitstapje kan ze zelfredzaamheid leren terwijl de andere leerlingen vakken volgen waar Jolien niets aan heeft."

"Ik denk er niet te veel over na", besluit ze. " Maar als ik erover nadenk is het in die zin. Ze is nog maar zeven jaar. En ze is al heel hard geëvolueerd door de stimulans van een gewone school. Vorig jaar zei een specialist nog dat zindelijkheid nog niet aan de orde was en nu is ze zindelijk, dag en nacht. Ze is goed bij de pinken."


Terug naar de verhalen